تپه پوستچی سرنخی مهم برای گاه‌نگاری فرهنگ‌های ساکن شیراز

n83075829 72619039 - تپه پوستچی سرنخی مهم برای گاه‌نگاری فرهنگ‌های ساکن شیراز

تپه پوستچی سرنخی مهم برای گاه‌نگاری فرهنگ‌های ساکن شیراز

n83075829 72619039 - تپه پوستچی سرنخی مهم برای گاه‌نگاری فرهنگ‌های ساکن شیراز

به گزارش روز سه‌شنبه ایرنا، روابط عمومی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، علیرضا سرداری عضو هیات علمی پژوهشکده باستان‌شناسی و یکی از سرپرستان هیأت باستان‌شناسی گفت: فصل سوم کاوش‌های تپه پوستچی شیراز که پیش از این فصل، در قالب برنامه مشترک پژوهشکده باستان‌شناسی و دانشگاه هنر شیراز در سال های 1395 و 1396 صورت می‌گرفت، امسال با همکاری شهرداری شیراز در چشم‌اندازی گسترده‌تر در حال انجام است.
او هدف مطالعات این فصل را شناخت آثار و لایه‌های فرهنگی این دهکده پیش از تاریخی شیراز در دوره‌های مختلف از هزاره‌های ششم تا چهارم پیش از میلاد اعلام کرد.
سرداری افزود: این تپه که در سال‌های گذشته، بسیار مورد تخریب قرار گرفته و نیمی از آن در فرایند ساخت‌وسازهای شهری نابود شده، در سال 1395 در فهرست آثار ملی ثبت و در سال 1396 تعیین عرصه و حریم شد.
این باستان‌شناس تصریح کرد: کاوش‌های لایه‌نگاری فصول پیشین در این محوطه، آثاری از دوره‌های فرهنگی «شمس آباد» مربوط به اواخر هزاره ششم از میلاد و «باکون» متعلق به هزاره پنجم پیش از میلاد را آشکار ساخته و در این فصل تلاش خواهد شد ساختارهای سکونتی، شواهد معماری و آثار فرهنگی در مقیاسی گسترده‌تر شناسایی و کاوش شود.

سکونتگاهی هفت هزار ساله
به گفته او، تپه پوستچی به عنوان سکونتگاهی هفت هزار ساله در دوران پیش از تاریخ، دهکده و روستایی بزرگ محسوب می‌شود که وجود فعالیت‌های تولیدی، صنعتی، آیینی، تجاری، مدیریت اداری در آن به اثبات رسیده است.
سرداری اظهار داشت: فعالیت‌ها اگر با توسعه کاوش‌ها در این محوطه همراه باشد، جنبه‌های کامل‌تری و سیر تحول و توسعه آن تا دوران جدیدتر را روشن خواهد ساخت.
این باستان‌شناس افزود: دو فصل پژوهش‌های باستان‌شناسی در این محوطه، نشان می‌دهد که کاوش و بررسی محوطه‌های تاریخی استان فارس در دشت‌ها و دره‌های مختلف، هر کدام در چارچوب زیست‌بوم و بستر جغرافیایی- فرهنگی خود واجد ارزش بوده و می‌تواند درک ما را از فرایند شکل‌گیری چنین محوطه‌هایی روشن سازد.
به گفته او، دشت شیراز نیز از جمله پهنه‌های زیستی فارس در جنوب غرب دره رود کُر است که از دوران پارینه سنگی مسکونی بوده است.
وی تصریح کرد: با وجود این، هنوز اطلاعات دقیقی از فرایند نوسنگی شدن و حتی روستاهای دوران نوسنگی این دشت نداریم.

**مسکونی بودن شیراز از دوران نوسنگی
سرداری افزود: کاوش‌های تپه پوستچی نشان می‌دهد که دشت شیراز از دوران نوسنگی (مرحله شمس آباد یا باکون ب1) مسکونی بوده و ممکن است منجر به این امر شود که بقایایی از دوران جدیدتر (بعد از باکون میانی در هزاره‌های چهارم، سوم قبل از میلاد و دوران تاریخی) نیز به دست آید.

**تولید حرفه‌ای ابزارهای سنگی
حسنعلی عرب عضو هیات علمی گروه باستان‌شناسی دانشگاه هنر شیراز و دیگر سرپرست هیأت باستان‌شناسی نیز گفت: از لحاظ تاریخی در حقیقت این محوطه یکی از سرنخ‌های مهم برای بازسازی توالی تاریخی و گاه‌نگاری چندین هزار ساله فرهنگ‌های ساکن دشت و شهر شیراز خواهد بود.
به گفته او، کاوش‌های گسترده در این محوطه نشان خواهد داد که این دهکده با چه روستاها و شهرهای دیگر در دشت شیراز و دشت‌های اطراف مانند مرودشت، پاسارگاد، ممسنی، سرحد و دیگر دره‌های فارس ارتباط داشته است.
وی با بیان اینکه بقایای ابزارهای سنگی مختلفی که در سطح و لایه‌های این محوطه به دست آمده، گواهی بر تولید حرفه‌ای آنهاست که دلالت بر مرکز صنعتی بودن این روستا بوده است، تصریح کرد: مسلماً مقادیر زیادی از این ابزارهای تولید شده به دیگر مراکز صادر و به شکل مبادله محلی، کالاهای دیگر به دهکده پوستچی وارد می‌شده است.
به گفته این باستان‎شناس، مهره‌ها و اشیای تراشیده شده از سنگ‌های عقیق، فیروزه، لاجورد و سنگ شجر نیز شاهدی بر ارتباطات گسترده منطقه‌ای تا مناطق دوردست شرق و شمال شرق ایران بوده‌اند.

**تولید تخصصی ظروف نمادین
وی با بیان اینکه ساخت سفال‌های منقوش نیز حاکی از مهارت بالای ساکنان این محل در تولید تخصصی ظروف نمادین و همچنین مبادلات محلی آنها بوده است، افزود: با توجه به شواهد گیاهی به دست آمده، ساکنان اولیه این محوطه کشاورزی بسیار ضعیفی را در چرخه اقتصادی خود به کار گرفته‌اند.
عرب تصریح کرد: با وجود این، به نظر می‌رسد که آنها دامدارانی حرفه‌ای بوده‌اند که با توجه به مقادیر زیادی استخوان‌های جانوری یافت شده، این فرض را می‌توان ثابت کرد.
این باستان‌شناس اظهار داشت: در واقع تپه پوستچی، جامعه‌ای دام‌پرور پیشرفته بوده که الگوی قصابی رشد یافته داشته و ممکن است به عنوان مرکز محلی دشت شیراز، بخشی از تولیدات دامی و مبادله منطقه‌ای آن را برعهده داشته است.
فصل سوم کاوش‌های باستان‌شناسی تپه پوستچی شیراز با مجوز ریاست پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری در حال انجام است.
فراهنگ **1085** 1055

انتهای پیام /*

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *